شرایط شهادت شهود

شرایط اعتبار شاهدانی که شهادت می دهند.


 

یکی از  روش های اثبات دعوا در مراجع قضایی، شهادت شهود می باشد. شهادت به معنای گواهی دادن در دادگاه به نفع کسی، و به زیان دیگری می باشد.

در واقع افرادی که شاهد وقوع اتفاقی بوده اند، می توانند در خصوص آن‌ در دادگاه شهادت دهند. شهادت شهود می تواند تاثیر زیادی در تصمیم گیری و صدور رای، از طرف قاضی داشته باشد

در حالت کلی شهادت می تواند به دو شکل کتبی یا اقرار باشد.  اینکه شهادت در دادگاه معتبر شمرده شود، شاهد می بايست دارای برخی شرایط باشد.

شهادت شهود

در ماده 174 قانون مجازات اسلامی آمده است: شهادت عبارت است از اخبار شخص غیر از طرفین دعوا به وقوع یا عدم وقوع جرم توسط متهم یا هر امر دیگری نزد مقام قضایی. بعبارتی فردی نسبت به امری اطلاعاتی دارد و برای کشف حقیقت آن را در معرض استفاده دیگران قرار می‌دهد.

شرایط قانونی برای شهادت شهود

شهود بایستی در ادای شهادت شرایط قانونی برای شهادت شهود را رعایت نمایند

از جمله شرایط شهادت در دادگاه تعداد شهود، وحدت موضوع مورد شهادت،قطع و یقین در موضوع شهادت و نوع بیان شهادت است که بایستی متناسب با دعوای مطروحه مشخص گردد.

تعداد شهود

تعداد شهود با توجه به مالی یا غیر مالی بودن دعاوی متفاوت است

الف) در امور غیرمالی:

دو مرد عادل چنانچه شهادت دهند، دعوای غیر مالی در دادگاه پذیرفته می شود و اگر شهادت ندهند، شهادت بر آن دعوی بار نمی آید. اگر در دعاوی غیر مالی یک شاهد مرد و دو شاهد زن باشند، قانون شهادت شاهدان شرعی را نمی پذیرد و شهادت آنها را اماره می داند.

 

ب) در امور مالی:

جهت اثبات امور مالی در دادگاه شهادت تنها به شهادت مرد عادل اکتفا نمی گردد و شاهدان می توانند:

دو شاهد مرد عادل
یک شاهد مرد عادل و دو شاهد زن
یک شاهد مرد به همراه سوگند تکمیلی خواهان
دو شاهد زن و سوگند تکمیلی خواهان

 نکته بسیار مهم:

برخی از امور هستند که اطلاع از آن ها تنهادر اختیار زنان است، همچون بکارت و ولادت در این امور تنها شهادت 4 زن عادل پذیرفته می شود و شهادت مردان در این امور پذیرفته نیست.

1)وحدت موضوع شهادت

از دیگر شرایط قانونی شهادت در دادگاه این است که همه شهود بایستی در مورد یک موضوع شهادت دهند و اختلافی در موضوع مورد شهادت با یکدیگر نداشته باشند و به عبارت دیگر در مفاد شهادت و خصوصیات موثر در اثبات موضوع با یکدیگر تضادی نداشته باشند، چراکه چنین اختلافی باعث می گردد که شهادت از اعتبار بیفتد و شهادت شرعی محسوب نگردد.

2) شهادت از روی قطع و یقین

شهادتی در دادگاه پذیرفته می شود که از روی قطع و یقین باشد و چنانچه شاهد از طریق حدس و گمان نسبت به موضوعی شهادت دهد، شهادت وی پذیرفته نمی شود.

 

3)شهادت با لفظ یا نوشتن یا اشاره

شهادت می تواند به طریق لفظی، نوشتن و یا با اشاره ای که روشن و بدون ابهام باشد نیز انجام گیرد. حتی لازم به ذکر است که گاهی که حضور شاهد در دادگاه با سختی همراه باشد امکان استماع شهادت شاهد از روش های صوتی و تصویری زنده نیز امکان پذیر می باشد.

 

 ویژگی های شهود

الف ) ویژگی ایجابی شهود(بایداین ویژگی راداشته باشد)

بر اساس ماده ۱۷۷ قانون مجازات اسلامی شامل:

  • بلوغ
  • عقل
  • ایمان
  • عدالت
  • طهارت مولد
  • نبودن دشمنی دنیوی بین گواه و طرف مربوط
  • اشتغال نداشتن به تکدی و ولگردی
  • نداشتن نفع شخصی در دعوا

 

ب) ویژگی سلبی شهود (نبایداین ویژگی راداشته باشد ) 

بر اساس ماده 45 و322 قانون آیین دادرسی کیفری و همچنین ماده 177قانون مجازات اسلامی  پذیرش شهادت افرادی که دارای شرایط ذیل باشند مسموع ( پذیرفته ) نیست و مورد قبول واقع نمی گردد.

  • محکوم به مجازات جنائی.
  • محکومین به امر جنحه که محکمه در حکم خود آنها را از حق شهادت دادن در محاکم‏ محروم کرده باشد.
  • اشخاص ولگرد و متکدیان.
  • اشخاص معروف بفساد اخلاق.
  • کسی که نفع شخصی در دعوی داشته باشد.
  • شهادت دیوانه در حال جنون.

 

نکات قابل تامل

  • همچنین بر اساس ماده ۱۸۰ قانون مجازات اسلامی شهادت اشخاص غیر عادی مانند فراموش کار یا سهل انگار به عنوان شهادت شرعی معتبر نیست.
  • اظهارات مجنون و افرادی که به سن بلوغ یعنی ۱۵ سال تمام نرسیدند قابل اعتماد نیست .در حقوق وجود قصد انشا اختیار و اهلیت ضروریست ودر صورت نبود هر کدام از این شرایط ، شهادت اثرندارد.
  • همچنان است ، اگر شهادت با اکراه انجام شود معتبر نیست و نمی‌توان به آن استناد کرد.

شهادت کذب یادروغ 

مقرر ماده ۶۵۰ قانون تعزیرات مجازات اسلامی هرکس در دادگاه نزد مقامات رسمی شهادت دروغ بدهد به سه ماه و یک روز تا دو سال حبس یا به یک میلیون و ۵۰۰ هزار تا ۱۲ میلیون ریال جزای نقدی محکوم می‌شود شهادت کذب در دادگاه و نزد مقامات رسمی جرم مطلق است.

یادآوری می شود شهادت در خارج از دادگاه  شامل حکم این ماده نیست.

آیا شهادت شاهد به نفع کسی که با او خصومت دارد پذیرفته می شود؟

شهود باید شرایط قانونی برای شهادت را داشته باشند و یکی از آنها عدم خصومت با طرفین است. اما شهادت شاهدی که با یکی از طرفین خصومت دارد و به نفع او شهادت می دهد، قانون آن را می پذیرد.

آیا می توان از شهادت اقوام درجه یک در دادگاه استفاده کرد؟

در قانون جدیدی که امروزه شهادت اقوام درجه یک را مورد بررسی قرار می دهد، هیچ مطلبی درباره روابط خانوادگی به عنوان شرطی برای شهادت یا عاملی برای رد شهادت اقوام وجود ندارد.

منظور از اقوام درجه یک در قانون ایران چیست؟

 

بر اساس ماده 1032 قانون مدنی قرابت نسبی و طبقات به 3 طبقه تقسیم می شود که عبارتند از :

1- طبقه اول شامل والدین اعم از پدر و مادر، فرزندان اعم از فرزند پسر و دختر، نوه ها

2- طبقه دوم شامل اجداد، برادر و خواهر، اولاد برادر و خواهر

3- طبقه سوم شامل عموها و عمه ها، خاله ها و دایی ها و فرزندانشان

 

 

در صورتی که سوالی در مورد شهادت وشرایط شهود  دارید و در تهران ساکن هستید می توانید از یکی از  ده وکیل خوب تهران که به شما معرفی میشود بهره ببرید.

همچنین اگر که تمایل به مطرح کردن سوال خود به صورت رایگان دارید ، می توانید از صفحه پرسش و پاسخ اقدام نمائید.

و اگر که می خواهید در اسرع وقت پاسخ خود را بیابید ، مشاوره حقوقی تلفنی راهکار شماست .

وکلای حق وران راهنمای شما در رسیدن به نتیجه مطلوب می باشند. شماره تماس : ۰۹۱۲۹۴۲۶۶۷۴

ما را در اینستاگرام دنبال نمایید

 haghvaran@

بدون دیدگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *