مهریه، به عنوان یک حق مالی شرعی و قانونی، به محض انعقاد عقد نکاح بر ذمه مرد قرار میگیرد و یکی از مهمترین حقوق زن در زندگی مشترک است. این دین ممکن است به صورت عندالمطالبه یا عندالاستطاعه تعیین شود.
با این حال، در زمان بروز اختلاف و مطالبه مهریه، برخی از زوجین به دنبال یافتن راههایی برای معافیت یا تاخیر در پرداخت این دین هستند. این مقاله با هدف شفافسازی ابعاد حقوقی این موضوع، به بررسی روشهایی میپردازد که ممکن است برای «فرار از پرداخت مهریه» مورد استفاده قرار گیرند؛ روشهایی که برخی از آنها قانونی بوده و برخی دیگر (مانند معاملات صوری) با مجازاتهای سنگین کیفری همراه هستند. در ادامه، تاثیر مواردی چون معامله صوری، فسخ نکاح، و ادعای اعسار بر تعهد پرداخت مهریه را بررسی خواهیم کرد.
مهریه به محض انعقاد عقد نکاح بر ذمه مرد قرار می گیرد؛ و با توجه به نوع آن، زمان مطالبه آن متفاوت می باشد. بنابراین مهریه یا عندالمطالبه است یا عندالاستطاعه. منظور از عندالمطالبه این است که در صورت مطالبه زوجه، باید به وی پرداخت شود. و منظور از عندالاستطاعه این است که در صورت استطاعت و توانایی زوج پرداخت می شود. حال در این مقاله می خواهیم ببینیم آیا راهی برای فرار از پرداخت مهریه وجود دارد یا خیر؟ برخی از این روش ها، غیر قانونی و تبعات کیفری بدنبال دارد و برخی در چارچوب قانون انجام می شود. در زیر به بررسی این موارد می پردازیم:
معامله صوری
در این مورد، زمانی که زن درخواست مطالبه مهریه می کند؛ مرد برای اینکه مهریه را به او نپردازد. و همچنین از توقیف اموال خود از بابت مطالبه مهریه، جلوگیری کند؛ اموال خود را به نزدیک ترین اقوام خود منتقل می کند. به این دلیل که زمانی که محکمه اموال مرد را مورد بررسی قرار دهد مالی به نام فرد نباشد و در واقع او بی بضاعت از پرداخت مهریه قرار گیرد. این یکی از بهترین روش ها برای فرار از پرداخت مهریه می باشد. اما باید به این نکته توجه نمایید که اگر ثابت شود مرد برای فرار از پرداخت این کار را انجام داده است تبعاتی برای او خواهد داشت که در ماده ذیل بیان شده است:
ماده ۲۱ قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی: انتقال مال به دیگری به هر نحو به وسیله مدیون با انگیزه فرار از ادای دین به نحوی که باقیمانده اموال برای پرداخت دیون کافی نباشد، موجب حبس تعزیری یا جزای نقدی درجه شش یا جزای نقدی معادل نصف محکومٌ به یا هر دو مجازات میشود. و در صورتی که منتقلٌ الیه نیز با علم به موضوع اقدام کرده باشد در حکم شریک جرم است. در این صورت عین آن مال و در صورت تلف یا انتقال، مثل یا قیمت آن از اموال انتقال گیرنده به عنوان جریمه اخذ و محکوم ٌبه از محل آن استیفا خواهد شد.
فسخ نکاح
بر اساس این عنوان که یکی دیگر از راه های فرار از پرداخت مهریه است. مرد می تواند به عیوبی از زن استناد کند که به وسیله آن مورد فریب قرار گرفته است. به عبارت دیگر مرد از این عیوب اطلاع نداشته و اگر اطلاع می داشت تن به ازدواج نمی داد و به واسطه آن متضرر گردیده است. موارد فسخ نکاح از قرار ذیل است:
قرن، جذام ، برس، افضا، زمین گیری، نابینایی از دو چشم ،تدلیس و تخلف از شرط صفت
در صورت تحقق هر یک از موارد بالا مرد از پرداخت مهریه معاف خواهد شد.
اعسار
یکی دیگر از راه های فرار از پرداخت مهریه این است که مرد ادعای اعسار خود را مطرح کند. البته باید به این نکته توجه کنید که در این روش به طور کامل از پرداخت، معاف نخواهد شد بلکه از اینکه به صورت یک جا این امر را انجام دهد معاف می شود. در اینجا مهلتی برای پرداخت به وی داده می شود. در اینجا باید مرد ثابت کند که در میان اموال خودش مالی غیر از مستثنیات دین ندارد.
نکته حائز اهمیت اینکه نباید تقاضای اعسار را با عمل تقسیط مهریه یکی دانست. زیرا در روش اول فرد به دلیل ناتوانی مالی تقاضای دریافت مهلت می کند. و در روش دوم مرد باید مهریه را به صورت قسطی و هر ماه پرداخت کند.
سخن پایانی
بررسی راههای طرحشده برای «فرار از پرداخت مهریه» نشان میدهد که زوجین باید میان استفاده از حقوق و فرصتهای قانونی و ارتکاب جرم فرار از دین، تمایز قائل شوند.
نتیجهگیری حقوقی کلیدی:
- روشهای قانونی: ادعای اعسار (ناتوانی مالی) یک راه قانونی است که مرد را به طور کامل از پرداخت معاف نمیکند، بلکه تنها امکان تقسیط یا تاخیر در پرداخت را فراهم میسازد. همچنین، استفاده از حق فسخ نکاح به دلیل عیوب قانونی یا تدلیس زن، میتواند باعث سقوط کلی مهریه شود که این روش نیز در چارچوب قانون است.
- جرم فرار از دین: خطرناکترین روش، انجام معاملات صوری به قصد خارج کردن اموال از دسترس طلبکار (زوجه) است. قانون ایران در ماده ۲۱ قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی، این عمل را جرم دانسته و مرتکب (زوج) را علاوه بر حبس یا جزای نقدی، به ابطال معامله و استیفای مهریه از اموال منتقلشده محکوم میکند. در صورت علم انتقالگیرنده (فردی که مال به نام او شده)، او نیز شریک جرم محسوب خواهد شد.
بنابراین، در حالی که ادعای اعسار و استناد به شرایط فسخ نکاح، ابزارهای قانونی برای مدیریت تعهد مهریه هستند، اقدام به انتقال صوری اموال، نه تنها راه فرار قطعی نیست، بلکه مرد را با پیگرد کیفری و محکومیت زندان روبرو خواهد ساخت.
خدمات گروه وکلای حق وران
گروه وکلای حق وران پاسخگوی نیازهای شما در مسائل مختلف حقوقی از قبیل بهترین وکیل حقوقی تهران، بهترین وکیل خانواده در تهران و … می باشد. خدمات حق وران به صورت ارائه مشاوره حضوری، تلفنی، آنلاین می باشد.
مشاوره رایگان
اگر به دنبال دریافت اطلاعات بیشتر و پرسش و پاسخ یا وکلای حق وران هستید می توانید از لینک ( مشاوره رایگان) اقدام کنید.
مشاوره حضوری
برای مشاوره حضوری با گروه وکلای حق وران، می توانید با شماره های (۰۲۱۸۸۱۰۹۵۶۰) تماس بگیرید و وقت خود را رزرو کنید.
مشاوره حقوقی تلفنی و آنلاین
سریع ترین و بهترین راهکار برای حل مشکلات حقوقی و گرفتن راهکار مشاوره حقوقی است. تیم ما در طول روزهای کاری آماده پاسخگویی به شماست. با تماس با ما و یا رزرو وقت مشاوره، شما می توانید به صورت مستقیم با یک مشاور حقوقی ارتباط برقرار کنید. برای مشاوره باید از طریق لینک زیر (رزرو مشاور) اقدام به رزرو مشاوره نمایید. پس از پرداخت وجه مشاوره و دریافت شماره تماس وکیل، در اسرع وقت می توانید با وکیل مورد نظر ارتباط برقرار کنید.
دیدگاه کاربران
تا کنون دیدگاهی ثبت نشده است.
اولین نفری باشید که دیدگاه خود را ثبت میکند!