احتمال تغییر رای در دادگاه تجدید نظر- شکستن رای در تجدید نظر

وقتی حکم رای داداگاه بدوی یا همان نخستین صادر می شود، این سوال برای افراد پیش می آید که امکان اعتراض و یا شکایت نسبت به این رای وجود دارد یا خیر؟ بله؛ تحت شرایطی این امکان دارد. طرق اعتراض به رای به دو بخش عادی و فوق العاده تقسیم می شوند. یکی از این روش ها تجدید نظر خواهی است. یعنی فرد درخواست می کند تا دوباره به رای رسیدگی شود.

تجدید نظر خواهی جهاتی دارد مثل: قاضی یا دادگاه صالح نبوده اند یا توجهی از سوی قاضی نسبت به ادله وجود نداشته و غیره.

همان طور که گفته شد این یک حق برای طرفین است. پس اصولا امکان اسقاط آن وجود دارد. آیا برای اسقاط شرایط خاصی لازم است؟ آیا اسقاط این حق سودمند است؟

انحصار وراثت بدون حضور برخی از ورثه

تجدید نظر خواهی چیست؟

منظور از تجدید نظر این است که در مورد کل و یا جزئی از رای دادگاه بدوی شخص اعتراض داشته باشد و نسبت آن اعتراض کند. به این دعوا در اصطلاح حقوقی تجدید نظر خواهی می گویند.

حسب قانون آیین دادرسی مدنی ماده 5 و 330 اصل بر قطعیت آرا است؛ اما با توجه عمل و رویه دادگاه ها اصل بر تجدید نظر پذیری آرا می باشد. تجدید نظر از طرق عادی شکایت به رای است پس اصولا محصور به جهات خاص نبوده هر چند که بعضی از آرا غیر قابل تجدید نظر است.

همچنین تجدید نظر دارای اثر تعلیقی است یعنی تا زمانی که حکم دادگاه تجدید نظر نیاید، اجرا نمی شود. می توان گفت تجدید نظر نوعی روش اصلاحی است.

جهات تجدید نظر

بر طبق ماده 348 قانون آیین دادرسی مدنی جهات تجدید نظر به 5 سته تقسیم می شود:

شخص ادعا کند که مستندات موضوعی یا حکمی گاه اعتبار ندارد.
شخص مدعی شود که شهادت شهود دارای شرایط قانونی نبوده است. مثل عدم برخورداری شهود از وصف قانونی یا کذب شهود.
عدم توجه قاضی به دلایل ابرازی طرف در صورتی که برای اثبات دعوا لازم بوده است.
قاضی یا دادگاه صالح به رسیدگی نبوده اند.
مدعی شود رایی که قاضی صادر کرده است با موازین شرعی یا قانونی مخالف باشد.

این نکته را مد نظر داشته باشید که لازم نیست جهات در دادخواست ثبت و اشاره شود حتی ممکن است به جهات دیگری که اشاره نشده است رسیدگی شود هر چند که در دادخواست ثبت نشده باشد.

فرصت تجدید نظر خواهی

طبق ماده 336 قانون آیین دادرسی مدنی مهلت تجدید نظر خواهی برای افراد مقیم در ایران 20 روز و برای افراد مقیم خارج از کشور 2 ماه می باشد.

ممکن است که دادگاه تجدید نظر استان رای را غیابی صادر کرده باشد که در این صورت مهلت تجدید نظر خواهی پس از مهلت واخواهی که 20 روز است شروع می شود. اگر دادخواست فوق خارج از مهلت قانونی صادر شود دادگاه بدوی یا تجدید نظر قرار رد دادخواست را صادر می کند.

اگر شخص عذر موجهی داشته باشد یعنی مشمول ماده 306 قانون آیین دادرسی مدنی شود؛ تمدید می شود به شرط آن که معاذیر چهار گانه در آخرین روز مهلت قرار گیرد در غیر این صورت پذیرفته نیست.

چند درصد احتمال تغییر رای در دادگاه تجدید نظر وجود دارد؟

علی القاعده این حق به طرفین داده شده است تا از حق خود استفاده کرده امیدی به تغییر رای داشته باشند. پس باید امکان تغییر وجود داشته باشد.

دادخواست تجدید نظر دو حالت بیشتر ندارد یا رای دادگاه بدوی را ابرام می کند یعنی تایید می کند و یا رای دادگاه بدوی را نقض می کند و رای مقتضی را صادر می کند.

حتی ممکن است قراری که دادگاه بدوی صادر کرده باشد از نظر دادگاه تجدید نظر مشکل داشته باشد و آن را نقض کند.

حسب اطلاعات به دست آمده تنها 10 درصد ممکن است رای دادگاه تجدید نظر، نسبت به رای دادگاه بدوی تغییر کند.

اگر رای در تجدید نظر رد شود

اگر رای بدوی را رد کرد ممکن است به دلیل این باشد که صلاحیت ذاتی نداشته و یا صلاحیت محلی نداشته است.

اسقاط حق تجدید نظر خواهی در طلاق توافقی

زوجین برای این که امور مربوط به طلاق سریع تر انجام شود و دادگاه حکم طلاق را بدون هیچ حاشیه ای صادر کند؛ با یکدیگر توافق کرده و ذیل آن حق تجدید نظر خواهی را از خود اسقاط می کنند. این مطلب را در نظر داشته باشید که در طلاق یا دیگر امور حقوقی تفاوتی نیست. یعنی باید این اسقاط حق ماقبل از صدور رای باشد.

همچنین زوجین می توانند حق فرجام خواهی را از خود ساقط کرده تا حکم دادگاه هر چه زودتر اجرا شود.

پس از آن که این نکات رعایت شد شخص و یا وکیل او باید لایحه خود را در آن قرار دهد. و بر طبق ماده 339 قانون آیین دادرسی مدنی دادخواست خود را در مهلت مقرر به نهاد مربوطه تحویل دهد.

تجدید نظر خواهی حقوقی

همان طور که گفته شد در عمل و رویه قضایی اصل بر تجدید نظر است. حسب ماده 331 قانون آیین دادرسی مدنی 3 دسته از قوانین قابل تجدید نظر خواهی است:

دعاوی که خواسته یا ارزش یش از 3/000/000 میلیون ریال باشد.
تمامی احکام غیر مالی.
احکام راجع به متفراعات دعوا در صورتی که اصل دعوا قابل تجدید نظر باشد.

اگر یک دعوا چند دادخواست متعدد داشته باشد، هر کدام جداگانه مورد برسی قرار می گیرد. اگر دادگاه کیفری به تبع امری ورود در دعوای حقوقی شود؛ هر کدام از این دو قابل تجدید نظر باشد، دعوای دیگر هم این ویژگی را دارا می شود.

تجدید نظر خواهی کیفری

دعاوی کیفری نیز از این اصل برخوردار هستند. یعنی تجدید نظر خواهی در مورد دعاوی کیفری اعمال می شود. حسب ماده 434 آیین دادرسی کیفری: جهات تجدید نظر خواهی شامل:

ادعای عدم اعتبار ادله یا مدارک استنادی دادگاه

ادعای مخالف بودن رای با قانون

ادعای عدم صلاحیت دادگاه صادر کننده رای یا وجود یکی از جهات رد دادرس

ادعای عدم توجه دادگاه به ادله ابرازی

تبصره- اگر تجدید نظرخواهی به استناد یکی از جهات مذکور در این ماده به عمل آید، در صورت وجود جهت دیگر، به آن هم رسیدگی می‌شود.

4 نوع دعوا وجود دارد که امکان تجدید نظر خواهی در آن نیست:

آرا مستند به اقرار قاطع دعوا یعنی آن دسته از اقراری که در دادگاه باشد و در ضمنی و صریح بودن تفاوتی وجود ندارد.
طرفین یک یا چند نفر کارشناس را تعیین کرده باشند و به صورت کتبی اعلام فرمایند که نظر این اشخاص قاطع دعوا می باشد.
طرفین کتبا حق تجدید نظر خواهی را از خود سلب کرده باشند. البته یک طرفه هم امکان پذیر است. در هر صورت باید قبل از صدور باشد.
آرای شورای حل اختلاف.

شما می توانید جهت کسب اطلاعات بیشتر مقالات ذیل را مطالعه فرمایید:

نمونه لایحه تجدید نظر خواهی کیفری

نمونه رای تجدید نظر

در خصوص تجدید نظرخواهی صندوق تأمین خسارت های بدنی نسبت به دادنامه شماره 465…90 مورخه 25/4/90 صادره از شعبه 101 دادگستری پاکدشت که طی آن حکم به محکومیت تجدیدنظرخواه به پرداخت یک فقره دیه کامل از محل صندوق مذکور له اولیاء دم مرحوم ر.ر. پس از ارائه گواهی حصر وراثت صادر گردیده است نظر به اینکه پرداخت خسارت و دیه در حق زیان دیدگان یا اولیاء دم متوفی از ناحیه تجدید نظرخواه برابر مقررات قانون بیمه اجباری از محل صندوق مذکور دارای سقف معین و مشخص بوده و محکومیت صندوق تامین خسارت های بدنی به پرداخت مازاد بر سقف تعیین شده فاقد توجیه قانونی می باشد لذا این دادگاه تجدیدنظرخواهی محکوم علیه را که عمدتاً در ارتباط با عدم رعایت محکومیت وی به مازاد بر سقف تعهدات می باشد وارد و ثابت تشخیص و رای صادره در این بخش مخدوش لذا به استناد ماده 257 قانون آیین دادرسی کیفری و ضمن نقض حکم صادره نسبت به مازاد بر سقف تعهدات حکم به محکومیت تجدیدنظرخواه به پرداخت دیه در حق اولیاء دم متوفی به میزان سقف تعهدات از محل صندوق مارالذکر صادر و اعلام می نماید رای صادره قطعی است. رئیس شعبه 35 دادگاه تجدید نظر استان تهران – مستشار دادگاه پورفلاح – زیوری

نحوه تنظیم دادخواست تجدید نظر خواهی

مهم ترین نکته این است که برای نوشتن لایحه تجدید نظر از مهارت و دقت خاصی بهره مند باشیم یا از بهترین وکیل تهران مشاوره بگیریم. زیرا خیلی مهم است چرا که در رد یا قبول دعوای تجدید نظر بسیار حائز اهمیت است.

اولین قدم برای این کار دانستن اطلاعات شخصی و شرایط تجدید نظر است. بر اساس ماده 341 قانون آیین دادرسی مدنی نکات ذیل باید در دادخواست مطرح شود:

نام و نام خانوادگی و اقامتگاه و سایر مشخصات تجدیدنظر خواه و وکیل او در صورتی که دادخواست را وکیل داده باشد.

نام و نام خانوادگی، اقامتگاه و سایر مشخصات تجدیدنظر خوانده.

حکم یا قراری که از آن درخواست تجدیدنظر شده است.

دادگاه صادرکننده رای.

تاریخ ابلاغ رای.

دلایل تجدیدنظرخواهی.

سخن پایانی

همان طور که در مقاله فوق بیان شد می توان گفت به صورت عملی اصل بر قابل تجدید نظر بودن آرا می باشد. تجدید نظر یعنی رای به صورت جزئی یا کلی تغییر پیدا می کند. هر شخصی اعم از خواهان یا خوانده می تواند نسبت به رای درخواست تجدید نظر کند که در این صورت دادگاه رسیدگی و حکم مقتضی را صادر می کند.

البته بعضی از آرا قابل تجدید نظر نیستند. این آرا شامل آرا مستند به اقرا قاطع دعوا یعنی آن دسته از اقراری که در دادگاه باشد و در ضمنی و صریح بودن تفاوتی وجود ندارد یا طرفین یک یا چند نفر کارشناس را تعیین کرده باشند و به صورت کتبی اعلام فرمایند که نظر این اشخاص قاطع دعوا می باشد یا طرفین کتبا حق تجدید نظر خواهی را از خود سلب کرده باشند؛ می باشند.

خدمات گروه وکلای حق وران

گروه وکلای حق وران پاسخگوی نیازهای شما در مسائل مختلف حقوقی از قبیل وکیل حقوقی تهران، بهترین وکیل شرب خمر در تهران، وکیل ارث در تهران، وکیل پیش فروش آپارتمان و … می باشد. خدمات حق وران به صورت ارائه مشاوره حضوری، تلفنی، آنلاین می باشد.

مشاوره رایگان

اگر به دنبال دریافت اطلاعات بیشتر و پرسش و پاسخ یا وکلای حق وران هستید می توانید از لینک ( مشاوره رایگان) اقدام کنید.

مشاوره حضوری

برای مشاوره حضوری با گروه وکلای حق وران، می توانید با شماره های (۰۲۱۸۸۱۰۹۵۶۰) تماس بگیرید و وقت خود را رزرو کنید.

مشاوره حقوقی تلفنی و آنلاین

سریع ترین و بهترین راهکار برای حل مشکلات حقوقی و گرفتن راهکار مشاوره حقوقی است. تیم ما در طول روزهای کاری آماده پاسخگویی به شماست. با تماس با ما و یا رزرو وقت مشاوره، شما می توانید به صورت مستقیم با یک مشاور حقوقی ارتباط برقرار کنید. برای مشاوره باید از طریق لینک زیر (رزرو مشاور) اقدام به رزرو مشاوره نمایید. پس از پرداخت وجه مشاوره و دریافت شماره تماس وکیل، در اسرع وقت می توانید با وکیل مورد نظر ارتباط برقرار کنید.