در اعاده دادرسی پرونده مختومه با رای قطعی، مجددا مورد رسیدگی قرار می گیرد. مرجع رسیدگی به اعاده دادرسی بر اساس قانون آیین دادرسی مدنی، مرجع رسیدگی به درخواست اعاده دادرسی، دادگاهی است که حکم قطعی را صادر کرده است.
مطابق ماده 438 قانون آیین دادرسی مدنی هرگاه پس از رسیدگی، دادگاه درخواست اعاده دادرسی را وارد تشخیص دهد، حکم مورد اعاده دادرسی را نقض و حکم مقتضی صادر می نماید.
اعاده دادرسی یا بررسی مجدد
اعاده دادرسی یک روش استثنایی جهت اعتراض به احکام قطعی می باشد. به این صورت که پرونده مختومه با رای قطعی، مجددا مورد رسیدگی قرار می گیرد. در اعاده دادرسی، علاوه بر صدور حکم به ضرر شخص، باید حتما علتی که توسط قانون معین نیز وجود داشته باشد. در واقع، جهت طرح این درخواست ها، محدود می باشد. به همین علت به «روش های استثنایی اعتراض به آرا و یا طرق فوق العاده » شناخته می شوند.
جهات و عللی که براساس آن می توان اعاده دادرسی نمود
این نکته را مد نظر داشته باشید که به هر علتی نمی توان درخواست اعاده دادرسی داشت. منظور آن که قانونگذار طرق را مشخص کرده است. و محصور به عناوین قانونی در ماده 426 قانون آیین دادرسی می باشد.
- موضوع حکم مورد ادعای خواهان نبوده باشد.
- حکم به میزان بیشتر از خواسته صادر شود.
- وجود تضاد در مفاد یک حکم که ناشی از استناد به اصول یا به مواد متضاد باشد.
- حکم صادره با حکم دیگری در خصوص همان دعوا و اصحاب آن، که قبلاً توسط همان دادگاه صادر شده است متضاد باشد. بدون آن که سبب قانونی موجب این مغایرت باشد.
- طرف مقابل درخواست کننده اعاده دادرسی حیله و تقلبی به کار برده که در حکم دادگاه موثر بوده است. حیله و تقلب باید توسط طرف مقابل دعوا انجام شده باشد نه شخص ثالث. حیله و تقلب باید به موجب حکم نهایی اثبات شده باشد، و این حکم نهایی ضمیمه دادخواست اعاده دادرسی شود.
- حکم دادگاه مستند به اسنادی بوده که پس از صدور حکم، جعلی بودن آنها ثابت شده باشد. جعلیت سند باید به موجب حکم نهایی اثبات شده باشد و معترض باید حکم نهایی جعلیت سند مورد استناد دادگاه را ضمیمه دادخواست اعاده دادرسی کند.
- پس از صدور حکم، اسناد و مدارکی به دست می آید که دلیل حقانیت درخواست کننده اعاده دادرسی باشد و ثابت شود اسناد و مدارک یاد شده در جریان دادرسی مکتوم بوده و در اختیار متقاضی نبوده است.
اثبات اصالت سند
در خصوص اثبات اصالت سند دو حالت وجود دارد.
- اگر در دعوای سابق ادعای جعل با تعیین جاعل باشد به جنبه کیفری و حقوقی آن توأمان رسیدگی می شود. و دیگر امکان اثبات اصالت سند و اعاده دادرسی از این جهت وجود ندارد.
- اگر ادعای جعل بدون تعیین جاعل باشد، تنها به جنبه حقوقی آن رسیدگی و راه شکایت کیفری باز است.
مهلت درخواست جهت اعاده دادرسی
برای اشخاص مقیم ایران 20 روز و برای اشخاص مقیم خارج از کشور دو ماه می باشد. هرگاه یکی از کسانی که حق اعاده دادرسی دارند قبل از انقضاء مهلت ورشکسته یا محجور یا فوت شود: مهلت جدید از تاریخ ابلاغ حکم یا قرار در مورد ورشکسته به مدیر تصفیه و در مورد مهجور به قیم و در صورت فوت به وارث یا قائم مقام یا نماینده قانونی وارث شروع می شود.
آغاز مهلت:
- نسبت به آرای حضوری قطعی از تاریخ ابلاغ حکم.
- نسبت به آرای غیابی از تاریخ انقضای مهلت واخواهی و درخواست تجدید نظر.
- چنانچه اعاده دادرسی به جهت مغایر بودن دو حکم باشد ابتدای مهلت از تاریخ آخرین ابلاغ هر یک از دو حکم است.
- در صورتی که جهت اعاده دادرسی، جعلی بودن اسناد یا حیله و تقلب طرف مقابل ابتدای مهلت اعاده تاریخ ابلاغ حکم نهایی یا نهایی شدن حکم مربوط به اثبات جعل یا حیله و تقلب می باشد.
- هرگاه جهت اعاده دادرسی وجود اسناد و مدارکی باشد که مکتوم بوده ابتدای مهلت از تاریخ وصول اسناد و مدارک یا اطلاع از وجود آن محاسبه می شود تاریخ یاد شده باید در دادگاهی که به درخواست رسیدگی می کند اثبات گردد.
آثار اعاده دادرسی
مهم: صرفا درخواست اعاده دادرسی اثر تعلیقی ندارد اما قبول اعاده دادرسی ممکن است اثر تعلیقی داشته باشد مطابق ماده ۴۳۷ آیین دادرسی مدنی.
دقت داشته باشید که در صورت قرار قبولی اعاده دادرسی عملیات اجرایی حکم متوقف می شود. بدون آنکه از محکوم علیه تامین دریافت شود. چه محکوم به مالی باشد و چه غیر مالی دادگاه با صدور قرار قبولی اعاده دادرسی اعتراض محکوم علیه را صحیح و به جا تلقی کرده است.
اثر مالی یا غیر مالی محکوم به
اثر مالی یا غیر مالی محکوم به، به این صورت می باشد:
اگر محکوم به مالی باشد اجرای حکم متوقف می شود. اما محکوم له می تواند با دادن تامین، درخواست ادامه عملیات اجرایی را بنماید. البته اگر امکان اخذ تامین وجود نداشته باشد، اجرای حکم متوقف می شود.
اگر محکوم به، غیر مالی باشد اجرای حکم متوقف می شود و محکوم له نیز حتی با سپردن تامین نمی تواند اجرای حکم را بخواهد.
- قرار قبولی اعاده دادرسی در هر دو صورت (اعم از مالی یا غیر مالی بودن محکوم به) اثر تعلیقی دارد. اگر محکوم به مالی باشد قانونگذار امتیازی به محکوم له داده، که اگر امکان اخذ تامین و جبران خسارت احتمالی باشد. به تشخیص دادگاه از وی تامین مناسب اخذ و اجرای حکم ادامه می یابد.
- نوع تامین مشخص نیست و به اختیار قاضی است. ولی میزان آن باید به اندازهای باشد که اعاده عملیات اجرایی به حالت سابق و خسارات احتمالی آن را پوشش دهد.
اثر انتقالی فقط در محدوده جهتی که مورد اعاده دادرسی واقعه منتقل میشود.
شما می توانید جهت کسب اطلاعات بیشتر به عناوین ذیل مراجعه فرمایید:
ماده 450 قانون آیین دادرسی کیفری
ماده 478 قانون آیین دادرسی کیفری
مرجع رسیدگی به اعاده دادرسی
بر اساس قانون آیین دادرسی مدنی، مرجع رسیدگی به درخواست اعاده دادرسی، دادگاهی است که حکم قطعی را صادر کرده است.
به عنوان مثال، اگر حکم قطعی توسط دادگاه بدوی یا نخستین صادر شده باشد، همان دادگاه به درخواست اعاده دادرسی رسیدگی می کند. و اگر هم دادگاه تجدیدنظر حکم قطعی صادر کرده باشد، همان دادگاه مجددا به تقاضای اعاده دادرسی رسیدگی و حکم مقتضی صادر می کند.
انواع اعاده دادرسی
- اعاده دادرسی اصلی.
- اعاده دادرسی طاری.
اعاده دادرسی اصلی
عبارت است از این که متقاضی اعاده دادرسی به طور مستقل آن را درخواست نماید. دادخواست اعاده دادرسی اصلی به دادگاهی تقدیم می شود که صادر کننده همان حکم بوده است.
اعاده دادرسی طاری
عبارت از این که در اثنای یک دادرسی حکمی به عنوان دلیل ارائه شود و کسی که حکم یاد شده علیه او ابراز گردیده، نسبت به آن درخواست اعاده دادرسی نماید. اعاده دادرسی طاری به دادگاهی تقدیم می گردد که حکم در آنجا به عنوان دلیل ابراز می شود.
چگونگی انجام درخواست طاری
پس از درخواست اعاده دادرسی طاری، باید دادخواست لازم ظرف سه روز به دفتر دادگاه تقدیم گردد. نکته دادگاهی دادخواست اعاده دادرسی طاری دریافت می دارد مکلف است آن را به دادگاه صادر کننده حکم ارسال نماید.
چنانچه دلایل درخواست را قوی بداند و تشخیص دهد حکمی که در خصوص درخواست اعاده دادرسی صادر می گردد. موثر در دعوا می باشد، رسیدگی به دعوای مطروحه را در قسمتی که حکم راجع به اعاده دادرسی در آن موثر است. تا صدور حکم نسبت به اعاده دادرسی به تاخیر می اندازد و در غیر این صورت به رسیدگی خود ادامه می دهد.
برای فهم بهتر به مثال زیر دقت کنید
تصور کنید آقای الف علیه آقای ب دعوای مالکیت یک اتومبیل را اقامه می کند. چون قولنامه ای که تنظیم می شود، گم کرده است الف در دعوا پیروز می شود و حکم مالکیت او صادر می شود.
چند ماه بعد الف به استناد حکم مالکیت ،دعوای اجرت المثل همان اتومبیل را، اقامه می کند و در جلسه اول دادرسی به قاضی می گوید که سند مکتوم او (قولنامه) 10 روز پیش پیدا شده و آن را به دست آورده است. و بر همین اساس درخواست اعاده دادرسی طاری می کند.
در این صورت دادگاه سه روز به ب مهلت می دهد که دادخواست اعاده دادرسی طاری خود را تقدیم کند.
دادخواست اعاده دادرسی را دادگاه صادر کننده حکم مالکیت ارسال می کند و چون رسیدگی به دعوای اجرت المثل منوط به اعاده دادرسی است. حکم اعاده دادرسی موثر در دعوای اجرت المثل است رسیدگی به دعوا را تا روشن شدن تکلیف اعاده دادرسی متوقف می شود.
نکته مهم
چنانچه دعوایی در دیوان عالی کشور تحت رسیدگی باشد و درخواست اعاده دادرسی نسبت به آن شود درخواست به دادگاه صادر کننده حکم ارجاع می گردد. درخواست پذیرفته شده باعث توقف حکم تا صدور حکم جدید می شود. دادگاه صالح درخواست اعاده دادرسی را صادر کرده و ماهوی را بررسی می کند.
سخن پایانی
ما در این مقاله به اعاده دادرسی از حکم قطعی پرداختیم. و در آخر این که اگر رایی در دادگاه بر علیه شما صادر شد و قطعی شد. نگران نباشید چرا که اگر رای صادره از دادگاه دارای ویژگی های ماده 426 قانون آیین دادرسی مدنی باشد می توان درخواست اعاده دادرسی داد تا دوباره نسبت به رای تصمیم گیری شود.
اما این نکته را مد نظر قرار دهید که درخواست اعاده دادرسی دارای مهلتی می باشد و اگر خارج از موعد درخواست دهید علی القاعده درخواست شما قبول نمی شود.
بهترین راه حل برای این معضل آن است که از وکیل دادگستری راهنمایی بخواهید تا شما را در این مرحله راهنمایی کند.
خدمات گروه وکلای حق وران
گروه وکلای حق وران پاسخگوی نیازهای شما در مسائل مختلف حقوقی از قبیل وکیل حقوقی تهران، وکیل کیفری تهران، وکیل قاچاق کالا و ارز و … می باشد. خدمات حق وران به صورت ارائه مشاوره حضوری، تلفنی، آنلاین می باشد.
مشاوره رایگان
اگر به دنبال دریافت اطلاعات بیشتر و پرسش و پاسخ یا وکلای حق وران هستید می توانید از لینک ( مشاوره رایگان) اقدام کنید.
مشاوره حضوری
برای مشاوره حضوری با گروه وکلای حق وران، می توانید با شماره های (۰۲۱۸۸۱۰۹۵۶۰) تماس بگیرید و وقت خود را رزرو کنید.
مشاوره حقوقی تلفنی و آنلاین
سریع ترین و بهترین راهکار برای حل مشکلات حقوقی و گرفتن راهکار مشاوره حقوقی است. تیم ما در طول روزهای کاری آماده پاسخگویی به شماست. با تماس با ما و یا رزرو وقت مشاوره، شما می توانید به صورت مستقیم با یک مشاور حقوقی ارتباط برقرار کنید. برای مشاوره باید از طریق لینک زیر (رزرو مشاور) اقدام به رزرو مشاوره نمایید. پس از پرداخت وجه مشاوره و دریافت شماره تماس وکیل، در اسرع وقت می توانید با وکیل مورد نظر ارتباط برقرار کنید.
دیدگاه کاربران
تا کنون دیدگاهی ثبت نشده است.
اولین نفری باشید که دیدگاه خود را ثبت میکند!