چک صیادی، یا “چک بنفش”، یک سند تجاری نوین است که تحت نظارت بانک مرکزی و با هدف افزایش امنیت و اعتبار معرفی شده است. ویژگیهای کلیدی آن شامل کد ۱۶ رقمی و حذف صدور در وجه حامل است. این مقاله بر مهمترین الزام این نظام تاکید میکند: ضرورت ثبت چک در سامانه صیاد. در واقع، عدم ثبت چک، آن را از تمام پشتوانههای قانونی و بانکی محروم کرده و وصول وجه را تنها از طریق فرآیند طولانی مطالبه وجه در محاکم قضایی میسر میسازد.
چک صیادی چیست؟
در مقاله ذیل به تعریف چک صیادی در قانون ایران می پردازیم. حسب قانون جدید صدور چک، صدور چک تحت نظارت مستقیم بانک مرکزی می باشد. یکی از ویژگی هایی که چک صیادی دارد این است که امکان صدور چک در وجه حامل وجود ندارد. همچنین این چک ها از ضمانت اجرای بالایی برخوردار اند. چک های صیادی در عرف بزار به چک های بنفش مشهور می باشند و استفاده از آن باعث سهولت در مطالبه طلب می شود یعنی دارنده چک صیادی اگر که در موعد مقرر جهت وصول آن اقدام نماید و فاقد موجودی باشد می تواند با تقاضای صدور گواهی عدم پرداخت، تمام سیستم بانکی را بر روی صادرکننده چک قفل نماید از اینرو چک صیادی از پشتوانه بالایی در جهت وصول مبلغ خوردار می باشد.
ویژگی های چک های صیادی
چک صیادی در قانون ایران دارای ویژگی هایی می باشد:
- اختصاص کد 16 رقمی که اطلاعات و مشخصات آن چک را نشان می دهد این کد با عنوان شناسه یکتای چک شناخته می شود که در خصوص هر چک مستقل می باشد و در زمان ثبت چک و وصل آن کاربرد دارد.
- امنیت بالای چک های صیادی نسبت به دیگر چک ها در گذشته.
- چک های صیادی این خصوصیت را دارند که در سررسید در سرتاسر کشور وصل و به قولی نقد شوند.
- چک ها تقریبا دارای ظاهر یکسان و مساوی هستند.
- امکان صدور چک در وجه حامل نمی باشد علت آن است که دیگر اگر چکی به سرقت رود دیگر امکان وصول آن میسر نمی شود و همچنین راه کلاهبرداری را از سر راه بر می دارد.
- همچنین می توان اعتبار چک و صادر کننده آن را استعلام کرد.
- امکان صدور چک بیش از حد توان مالی فرد امکان پذیر نیست.
- طی 12 ساعت از عدم پرداخت چک توسط صادرکننده تمامی حساب های فرد در تمامی بانک ها مسدود می شود.
اگر چک ثبت نشود چه اتفاقی می افتد؟
سوال مهمی که در اینجا مطرح می شود این است که اگر چک صیادی ثبت نشود چه اتفاقی می افتد؟ اگر چک ثبت نشود دیگر امکان وصول آن از طریق بانک امکان پذیر نیست و آن چک با برگه عادی هیچ تفاوتی ندارد. یعنی به طور خلاصه امکان وصول چک به صورت الکترونیکی امکان پذیر نیست چرا که در سامانه صیاد ثبت نشده است. در خوش بین ترین حالت ممکن با دردسرهای فراوان امکان وصول میسر می شود. این نکته را باید مد نظر داشت که در اینجا نمی شود از مزایای اسناد تجاری استفاده کرد.
مثل عدم امکان اقامه دعوا علیه ظهرنویسان یا اگر تامین خواسته را خواهان باشیم باید تودیع خسارت احتمالی کرد. این درحالیست که اگر چک صیادی دارای شرایط مقرر برای چک های صیادی باشد عملا نیازی به تامین خواسته نخواهد بود و مطالبه آ» از طریق صدور اجراییه، نیازمند پرداخت هزینه دادرسی و مستلزم اطاله دادرسی نخواهد بود.
مشکلات عدم ثبت چک
- اولین و مهم ترین مشکل در وصول چک است. این چک ها دیگر در بانک ها قابل وصول نمی باشد.
- مشکلات مالیاتی: عدم ثبت چک باعث می شود که سازمان مالیاتی نتواند به راحتی میزان مالیات اشخاص را تعیین کند و چه باس این کار باعث شود که شخص مالیات هنگفت و بییشتری را متقبل شود.
- عدم اعتماد معاملاتی: این امر باعث می شود که طرفین معامله به راحتی اعتماد نکنند و باعث مشکلاتی در معاملات می شود.
- ایجاد هرج ومرج و راه فراری برای عدم پرداخت دین: این کار یعنی عدم ثبت چک باعث می شود که وصول به مشکل برخورد و توان به راحتی چک را وصول کرد که این امر باعث به وجود آمدن مشکلات حقوقی فراوانی می شود.
ضمانت اجرای عدم ثبت چک
اگر شخصی چک را ثبت نکند چه ضمانت اجرایی وجود دارد آیا مرتکب جرم شده است؟ اینجا باید به 2 قانون مراجعه کرد: 1) قانون صدور چک: با بررسی این قانون متوجه می شویم که تنها دارای ضمانت اجرای حقوقی است و از مباحث کیفری سخنی نگفته است. 2) قانون مجازات اسلامی: با مراجعه به این قانون متوجه می شویم که جرمی تحت این عنوان وجود ندارد.
حال اگر ما به صادرکننده چک رجوع کنیم و او از ثبت چک سر باز زند چه اتفاقی می افتد آیا ضمانت اجرایی دارد؟
در این حالت باید دادخواستی از طرف دارنده چک به دادگاه صالح داده شود. این دادخواست تحت عنوان مطالبه وجه صادر می شود. در اینجا باید ثابت شود که به عنوان مثال بیعی صورت گرفته و ثمن معامله پرداخت نشده است.
بنابراین تنها راه برای وصول چکی که ثبت نشده است این است که دادخواستی تحت عنوان مطالبه وجه به دادگاه بدهیم و بدین نحو اثبات کنیم تا به حق خود برسیم.
سخن پایانی
چک صیادی با هدف افزایش ضمانت وصول و قفل کردن حسابهای صادرکننده در صورت برگشت، یک ابزار قدرتمند است. با این حال، باید دانست که ثبت کامل چک در سامانه صیاد، شرط لازم و حیاتی برای برخورداری از تمامی این مزایا است. اگر چک ثبت نشود، از نظر بانکی و حقوقی اعتبار سند تجاری خود را از دست میدهد و وصول آن فقط با طرح دادخواست مطالبه وجه و تحمل اطاله دادرسی امکانپذیر خواهد بود. بنابراین، عدم ثبت چک گرچه جرم نیست، اما عملاً ضمانت اجرایی آن را به طور کامل تضعیف میکند.
خدمات گروه وکلای حق وران
گروه وکلای حق وران پاسخگوی نیازهای شما در مسائل مختلف حقوقی از قبیل بهترین وکیل حقوقی تهران، بهترین وکیل مالیاتی در تهران و … می باشد. خدمات حق وران به صورت ارائه مشاوره حضوری، تلفنی، آنلاین می باشد.
مشاوره رایگان
اگر به دنبال دریافت اطلاعات بیشتر و پرسش و پاسخ یا وکلای حق وران هستید می توانید از لینک ( مشاوره رایگان) اقدام کنید.
مشاوره حضوری
برای مشاوره حضوری با گروه وکلای حق وران، می توانید با شماره های (۰۲۱۸۸۱۰۹۵۶۰) تماس بگیرید و وقت خود را رزرو کنید.
مشاوره حقوقی تلفنی و آنلاین
سریع ترین و بهترین راهکار برای حل مشکلات حقوقی و گرفتن راهکار مشاوره حقوقی است. تیم ما در طول روزهای کاری آماده پاسخگویی به شماست. با تماس با ما و یا رزرو وقت مشاوره، شما می توانید به صورت مستقیم با یک مشاور حقوقی ارتباط برقرار کنید. برای مشاوره باید از طریق لینک زیر (رزرو مشاور) اقدام به رزرو مشاوره نمایید. پس از پرداخت وجه مشاوره و دریافت شماره تماس وکیل، در اسرع وقت می توانید با وکیل مورد نظر ارتباط برقرار کنید.
دیدگاه کاربران
تا کنون دیدگاهی ثبت نشده است.
اولین نفری باشید که دیدگاه خود را ثبت میکند!